Why Does E=mc²?

Why Does E=mc²? ကို ဗြိတိန် ရူပဗေဒ ပညာရှင် Brian Cox နဲ့ Jeff Forshaw တို့ နှစ်ဦး ပူးတွဲ ရေးသားပြီး ၂၀၀၉ မှာ ထုတ်ဝေခဲ့ပါတယ်။ Brian Cox ဟာ Manchester တက္ကသိုလ်က ပါမောက္ခ ဖြစ်ပြီး BBC ရဲ့ Wonders of the Solar System လို သိပ္ပံ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်တွေကြောင့် ဗြိတိန်မှာ အလွန် လူသိများသူပါ။ Jeff Forshaw ကလည်း Manchester တက္ကသိုလ်က သီအိုရီ ရူပဗေဒ ပါမောက္ခ ဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ အကျော်ကြားဆုံး ညီမျှခြင်းကို သာမန် စာဖတ်သူ နားလည်အောင် ရှင်းပြဖို့ ရည်ရွယ်ထားတဲ့ စာအုပ်ပါ။

E=mc² ကို လူတိုင်း ကြားဖူးကြပေမယ့် ဘာကို ဆိုလိုလဲ၊ ဘာကြောင့် မှန်ရလဲ ဆိုတာ သိသူ နည်းပါတယ်။ စာရေးသူ နှစ်ဦးက အလင်းရဲ့ အလျင်ဟာ ဘာကြောင့် အမြဲ တူညီနေရသလဲ ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကနေ စပြီး အချိန်နဲ့ အာကာသကို ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ space-time အယူအဆ၊ Einstein ရဲ့ နှိုင်းရ သီအိုရီကို တစ်ဆင့်ချင်း တည်ဆောက်သွားပြီး ဒြပ်ထုနဲ့ စွမ်းအင်ဟာ တစ်ခုတည်းရဲ့ မျက်နှာ နှစ်ဖက် ဖြစ်တယ် ဆိုတဲ့ နိဂုံးဆီ ခေါ်ဆောင်သွားပါတယ်။ နေမင်း ဘာကြောင့် တောက်ပနေလဲ၊ Large Hadron Collider လို စမ်းသပ်မှုတွေက ဘာကို ရှာနေလဲ ဆိုတာကိုလည်း ဆွေးနွေးထားပါတယ်။

ဒီစာအုပ်ရဲ့ ထူးခြားချက်က ပုံသေနည်းကို အလွတ်ကျက်ခိုင်းတာ မဟုတ်ဘဲ “ဘာကြောင့်” ဆိုတာကို ကိုယ်တိုင် တွေးကြည့်နိုင်အောင် ခေါ်ဆောင်တာပါ။ အခြေခံ ဂျီဩမေတြီလောက်ကို အသုံးပြုပြီး စကြဝဠာရဲ့ အခြေခံ ဥပဒေသတွေကို ဆွဲထုတ်ပြတာက သင်္ချာရဲ့ အလှကို ခံစားရစေပါတယ်။ နျူကလီးယား စွမ်းအင်လို လက်တွေ့ကမ္ဘာက အရာတွေနဲ့ ဒီ ညီမျှခြင်း ဘယ်လို ဆက်စပ်နေလဲ ဆိုတာကိုလည်း သိရလို့ သိပ္ပံဟာ ကျောင်းစာအုပ်ထဲမှာပဲ ရှိတာ မဟုတ်ဘူး ဆိုတာ သဘောပေါက်လာပါတယ်။

ဒါပေမယ့် ဒီစာအုပ်ဟာ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ဖတ်လို့ရတဲ့ စာအုပ်မျိုးတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ညီမျှခြင်း အနည်းငယ်နဲ့ အတွေး စမ်းသပ်မှုတွေ ပါလို့ အချို့ အခန်းတွေကို နှစ်ခါ သုံးခါ ပြန်ဖတ်ဖို့ လိုနိုင်ပါတယ်။ အထက်တန်း အဆင့် သင်္ချာ အခြေခံ ရှိရင် လုံလောက်ပြီး စိတ်ရှည်ရှည် လိုက်ဖတ်ရင် ရူပဗေဒ ဘွဲ့ မရှိသူတောင် အဓိက အကြောင်းအရာကို နားလည်သွားနိုင်ပါတယ်။ စာရေးသူတွေရဲ့ စိတ်အားထက်သန်မှုနဲ့ ဟာသ အနည်းငယ်ကလည်း ခက်ခဲတဲ့ နေရာတွေမှာ အားပေးပါတယ်။

သိပ္ပံကို ချစ်တဲ့ အထက်တန်း ကျောင်းသားတွေ၊ ရူပဗေဒကို ကျောင်းမှာ နားမလည်ခဲ့ပေမယ့် အခု ပြန်လေ့လာချင်သူတွေ၊ စကြဝဠာရဲ့ လျှို့ဝှက်ချက်တွေကို စူးစမ်းချင်သူတွေအတွက် Why Does E=mc²? ဟာ စိန်ခေါ်မှု ရှိပေမယ့် တန်ဖိုးရှိတဲ့ ခရီးပါ။ Stephen Hawking ရဲ့ A Brief History of Time၊ Carlo Rovelli ရဲ့ Seven Brief Lessons on Physics နဲ့ Cox နဲ့ Forshaw ရဲ့ The Quantum Universe တို့နဲ့ တွဲဖတ်ကြည့်ပါ။ Einstein ရဲ့ ညီမျှခြင်းကို သင်ကိုယ်တိုင် နားလည်သွားတဲ့ ခံစားချက်ကို ရှာတွေ့ပါစေ။